Geopolityka rozdaje karty: Polish Grain Day 2026 o przyszłości rynku zbóż
Geopolityka stała się dziś jednym z najważniejszych czynników kształtujących sytuację na światowym rynku zbóż. Polish Grain Day 2026. Czytaj w Agrokonsument.pl
Konflikty zbrojne, napięcia handlowe oraz decyzje polityczne podejmowane przez największe gospodarki świata coraz silniej wpływają nie tylko na ceny surowców rolnych, ale również na koszty produkcji, logistykę i światowy handel żywnością.
To właśnie te zagadnienia zdominowały dyskusje podczas 5. edycji Polish Grain Day, która odbyła się 28 maja w Serocku. Wydarzenie poprowadził dr Piotr Łuczak z Agrokonsument.pl
Polscy rolnicy w Szwecji: Väderstad przedstawia siewnik Tempo T nowej generacji
Cieśnina Ormuz zatrzęsła giełdami
Eksperci zwracali uwagę, że szczególne znaczenie dla światowego rolnictwa ma sytuacja wokół cieśniny Ormuz.
Przez ten strategiczny szlak transportowy przepływa 33 proc. światowego eksportu nawozów, 32 proc. metanolu, 31 proc. ropy naftowej oraz 4 proc. światowego importu zbóż.
Eskalacja napięć w regionie Zatoki Perskiej doprowadziła do gwałtownego wzrostu cen nawozów – cena mocznika wzrosła z około 450 do nawet 720 USD/t.
Niepewność budzą również relacje handlowe między Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi. Uczestnicy konferencji przypominali, że 20 maja 2026 r. strony osiągnęły wstępne porozumienie dotyczące zniesienia części ceł importowych.
USA zobowiązały się do obniżenia ceł na europejską stal i aluminium z obecnych 50 proc. do 15 proc. do końca 2026 r., jednak ostateczny kompromis ma zostać wypracowany dopiero do 2029 r.
Jednocześnie administracja Donalda Trumpa wyznaczyła Unii termin do 4 lipca na realizację zobowiązań, grożąc podwyższeniem ceł, szczególnie na samochody.
W przypadku fiaska rozmów istnieje także ryzyko wprowadzenia przez UE ceł na amerykańską kukurydzę, soję i śrutę sojową.
Światowe bilanse pod presją
Według Hélene Duflot z Ceras Analytics, sezon 2026/27 będzie dla rynku zbóż szczególnie wymagający. Ekspertka wskazała na pogarszające się światowe bilanse pszenicy i kukurydzy, rosnące koszty produkcji oraz coraz większy opór rolników wobec wzrostu obciążeń ekonomicznych.
Dodatkowym zagrożeniem pozostaje zjawisko El Nińo, które może negatywnie wpłynąć na plony na półkuli południowej, zwłaszcza w Australii.
Częściowym buforem bezpieczeństwa pozostają jednak wysokie światowe zapasy początkowe zbóż.
Na rynek oddziałują także dobre zbiory w Afryce Północnej i na Bliskim Wschodzie, które ograniczają popyt importowy.
Jednocześnie wysoka podaż pszenicy z regionu Morza Czarnego może wywierać presję na ceny w pierwszych tygodniach po żniwach.
Finał sprawy „ukraińskiego zboża”: Cefetra Polska przeproszona publicznie przez byłego wicewojewodę
Polska zwiększa produkcję pszenicy
O krajowej sytuacji rynkowej mówił Mirosław Marciniak z InfoGrain. Jak podkreślił, Polska konsekwentnie zwiększa produkcję zbóż, a szczególnie pszenicy.
– Jeszcze w sezonie 2019/20 produkcja pszenicy wynosiła około 11 mln ton. W sezonie 2025/26 zebraliśmy ok. 14,5 mln ton. Krajowe zapasy początkowe pszenicy w sezonie 2026/27 wyniosą 2,44 mln ton, tegoroczna produkcja około 13 mln ton, a sezon zakończy się zapasami rzędu 2 mln ton, nieco niższymi niż w 2025/2026 – wskazywał Marciniak.
Podobnymi szacunkami za sezon 2025/2026 pochwaliła się Hélene Duflot z Ceras Analytics. Według jej danych, w Polsce zebrano wówczas 14,2 mln t pszenicy. Ekspertka spodziewa się jednak znacznie niższych tegorocznych zbiorów na poziomie ok. 11,8 mln ton.
W Pszennie – Riela Polska, tuż obok słynna Krzyżowa: symbol pojednania Polsko-Niemieckiego
Kukurydza napędza wzrost
Dynamicznie rozwija się również produkcja kukurydzy. W sezonie 2025/26 zbiory mają osiągnąć 8,6 mln ton, podczas gdy jeszcze siedem lat temu były niemal dwukrotnie niższe.
Według szacunków Mirosława Marciniaka, Polska rozpocznie nowy sezon z zapasami kukurydzy na poziomie 1,4 mln ton.
Produkcja może wynieść około 9 mln ton, a eksport wzrosnąć do 3,8 mln ton. Sezon ma zakończyć się zapasami wynoszącymi około 1,3 mln ton.
Ogółem krajowa produkcja zbóż wzrosła z około 30 mln ton przed kilkoma laty do około 35 mln ton obecnie.
- Polska eksportuje przede wszystkim pszenicę i kukurydzę.
- Najważniejszymi odbiorcami pozostają Niemcy, Algieria i Republika Południowej Afryki.
- Jednocześnie nasz kraj utracił część pozycji na rynkach Maroka i Arabii Saudyjskiej.
- Przy produkcji wynoszącej około 35 mln ton polskie krajowe zużycie sięga około 25 mln ton.
- Na konsumpcję przeznaczane jest 6,5 mln ton zbóż, na pasze około 16 mln ton, a na biopaliwa 1,4 mln ton.
- Oznacza to utrzymywanie się nadwyżki eksportowej na poziomie około 10 mln ton rocznie.
Polska odpowiada już za około 13 proc. unijnej produkcji zbóż, podczas gdy w 2020 r. udział ten wynosił 10,6 proc.
Daje to naszemu krajowi trzecie miejsce w Unii Europejskiej, za Francją i Niemcami.
Program Polish Grain Day 2026
Konferencję otworzyła Monika Piątkowska, senator RP i prezes Izby Zbożowo-Paszowej.
Wystąpienie inauguracyjne wygłosił Stefan Krajewski, minister rolnictwa i rozwoju wsi.
Paweł Meyer, główny lekarz weterynarii, przedstawił aktualne wyzwania i kierunki działań Głównej Inspekcji Weterynaryjnej.
Nicolas Coudry-Mesny, nowo wybrany prezydent Europejskiej Federacji Producentów Pasz (FEFAC), omówił najważniejsze wyzwania stojące przed europejskim sektorem paszowym.
Przemysław Tronina z U.S. Soybean Export Council zaprezentował zagadnienia związane z wdrażaniem rozporządzenia EUDR podczas wystąpienia „Wylesianie daleko, a obowiązki blisko – polski projekt ustawy EUDR”.
Hélene Duflot z Ceras Analytics przedstawiła wykład „Rynki zbóż na rozdrożu: czynniki geopolityczne kontra czynniki fundamentalne”, natomiast Mirosław Marciniak z InfoGrain zaprezentował realną ocenę sytuacji na rynku zbóż w Polsce i Unii Europejskiej.
Pierwszy panel dyskusyjny odbył się pod hasłem „Polityka paszowa UE – kierunki zmian polityki na rynku pasz”. Wzięli w nim udział Małgorzata Bojańczyk (PSOR), Paweł Mackiewicz (GIW), Karol Owczarek (Cargill Polska), Adam Zaleski (De Heus Polska) oraz Wojciech Zarzycki, wiceprezydent Izby Zbożowo-Paszowej.
Drugi panel zatytułowano „Między nadwyżką a kryzysem — rynek zbóż w czasach niepewności”. Uczestniczyli w nim Justyna Jasińska, prezes Polskiego Związku Producentów Roślin Zbożowych, Mirosław Marciniak (InfoGrain), Mariusz Olejnik, prezes Opolskiego Związku Producentów Rolnych, oraz Monika Piątkowska.
Obie debaty poprowadziła Iwona Dyba, redaktor naczelna portalu Farmer.pl.
Tegoroczny Polish Grain Day po raz kolejny potwierdził swoją pozycję jednego z najważniejszych miejsc debaty o przyszłości rynku zbóż i pasz w Polsce.
W warunkach rosnącej niepewności geopolitycznej uczestnicy podkreślali, że o sytuacji producentów i handlu coraz częściej decydują wydarzenia rozgrywające się daleko poza granicami kraju.
Jednak wskazana jest integracja polskich producentów rolnych i firm zajmujących się rynkiem commodities.
Wykorzystano materiały firm: InfoGrain, Ceras Analytics
Poprzednie edycje PGD:
Polish Grain Day 2025 – kliknij tutaj
Polish Grain Day 2024 – kliknij tutaj
